Meyvə-tərəvəzin qiyməti "əl yandırır" - Hökumət yarmarkalarda bahalığın qarşısını ala bilər
Məlahət Rzayeva
12:08 23.08.2019
İqtisadiyyat
1302
"Qiymətləri endirmək lazımdır. Yayın ortasında iki manata kartof olmaz". Bu sözləri baş nazirin müavini Əli Əhmədov, kənd təsərrüfatı naziri İnam Kərimovla “Yaşıl bazar"dakı qiymətlərlə maraqlanarkən deyib. Nazir müavini bildirib ki, bazarda satılan məhsulların qiyməti süni olaraq bahalaşdırılır.
Həqiqətən də bazarlarda qiymətlər "əl yandırır". Nəyəsə əl uzatmaq istəyirsən, qiyməti eşidəndə əlini geri çəkirsən. Ötən ay pomidor şoku yaşandı, indi də kartof-soğan. Meyvələrdən danışmaqsa artıq mənasızdı. Bəs kartof-soğana nə gəldi belə?
İqtisadçı Əkrəm Həsənov “Şərq”ə açıqlamasında qiymətləri bazarın təyin etdiyini dedi:
Bazar iqtisadiyyatında qiymətləri bazar müəyyənləşdirir. Əgər satıcılar öz aralarında sövdələşib “bu məhsulu filan qiymətdən aşağı satmayacağıq” deyə sözü bir yerə qoyursa, bunu dövlət orqanı müəyyənləşdirib, qarşısını almalıdır. Amma mən hesab etmirəm ki, hazırda hansısa məhsulla bağlı belə bir sövdələşmə olsun. Çünki satıcı həmişə çalışır ki, məhsulunu tez satsın. Kartof isə elə bir məhsuldur ki, burada sövdələşmə baş tutan iş deyil. Kartofun çox satıcısı var. Hamını bir yerə yığıb sövdələşmə aparmaq mümkün deyil. Qiymətləri formalaşdıran amillər, birincisi, malın maya dəyəri, ikincisi, məhsulun bol və ya qıt olması, üçüncüsü, topdan satış nöqtələrindəki qiymətlərdir. Məncə, hökumət rəsmiləri topdansatış mərkəzlərinə getsələr, daha əsaslı nəticə əldə olunar. Bazardakı qiymət yüksəkdirsə, deməli, bundan aşağı qiymətə sata bilmirlər. Bazarda qiymətlərin enməsini təmin etmək üçün, uğurlu variantlardan biri də kənd təsərrüfatı məhsullarının satış yarmarkalarını təşkil etməkdir. Deyəcəksiniz ki, təşkil edilir. Amma bu yarmarkalarda keyfiyyətli məhsul gətirilirmi? Alıcılar çox zaman narazı qalır. Yarmarkada 3, 4 kiloqramı 1 manata satılan məhsullar olur ki, alıb evə aparanda görürüsən ki, yarısı çürüyə çıxdı. Yenə gəlib bazar qiymətinə düşür. Hökumət yarmarkalarla qiymət bahalığının qarşısını ala bilər, əgər oranın yaxşı, təzə məhsulla təminatı həyata keçirə bilsə.
İqtisadçı əlavə etdi ki, regionlarda istifadə edilməmiş əkin, bostan sahələri var. Sahibkarlara, fermerlərə şərait yaradılmalıdır ki, təsərrüfatla məşğul olsunlar ki, bolluq yaransın:
Kəndli evini, torpaq sahədini qoyub gəlıib şəhərdə dönər satır. Fermerlərə şərait yaradılmalıdır ki, təsərrüfatda işləsinlər. Bunun üçün də kəndlinin mülkiyyət hüququ qorunmalıdır. Kənd təsərrüfatı çox həssas sahədir. Sahibkarın, fermerin hüququ vaxtında qorunmasa, ziyana düşəcək və növbəti il daha heç nə becərməyəcək.
Həqiqətən də bazarlarda qiymətlər "əl yandırır". Nəyəsə əl uzatmaq istəyirsən, qiyməti eşidəndə əlini geri çəkirsən. Ötən ay pomidor şoku yaşandı, indi də kartof-soğan. Meyvələrdən danışmaqsa artıq mənasızdı. Bəs kartof-soğana nə gəldi belə?
İqtisadçı Əkrəm Həsənov “Şərq”ə açıqlamasında qiymətləri bazarın təyin etdiyini dedi:
Bazar iqtisadiyyatında qiymətləri bazar müəyyənləşdirir. Əgər satıcılar öz aralarında sövdələşib “bu məhsulu filan qiymətdən aşağı satmayacağıq” deyə sözü bir yerə qoyursa, bunu dövlət orqanı müəyyənləşdirib, qarşısını almalıdır. Amma mən hesab etmirəm ki, hazırda hansısa məhsulla bağlı belə bir sövdələşmə olsun. Çünki satıcı həmişə çalışır ki, məhsulunu tez satsın. Kartof isə elə bir məhsuldur ki, burada sövdələşmə baş tutan iş deyil. Kartofun çox satıcısı var. Hamını bir yerə yığıb sövdələşmə aparmaq mümkün deyil. Qiymətləri formalaşdıran amillər, birincisi, malın maya dəyəri, ikincisi, məhsulun bol və ya qıt olması, üçüncüsü, topdan satış nöqtələrindəki qiymətlərdir. Məncə, hökumət rəsmiləri topdansatış mərkəzlərinə getsələr, daha əsaslı nəticə əldə olunar. Bazardakı qiymət yüksəkdirsə, deməli, bundan aşağı qiymətə sata bilmirlər. Bazarda qiymətlərin enməsini təmin etmək üçün, uğurlu variantlardan biri də kənd təsərrüfatı məhsullarının satış yarmarkalarını təşkil etməkdir. Deyəcəksiniz ki, təşkil edilir. Amma bu yarmarkalarda keyfiyyətli məhsul gətirilirmi? Alıcılar çox zaman narazı qalır. Yarmarkada 3, 4 kiloqramı 1 manata satılan məhsullar olur ki, alıb evə aparanda görürüsən ki, yarısı çürüyə çıxdı. Yenə gəlib bazar qiymətinə düşür. Hökumət yarmarkalarla qiymət bahalığının qarşısını ala bilər, əgər oranın yaxşı, təzə məhsulla təminatı həyata keçirə bilsə.
İqtisadçı əlavə etdi ki, regionlarda istifadə edilməmiş əkin, bostan sahələri var. Sahibkarlara, fermerlərə şərait yaradılmalıdır ki, təsərrüfatla məşğul olsunlar ki, bolluq yaransın:
Kəndli evini, torpaq sahədini qoyub gəlıib şəhərdə dönər satır. Fermerlərə şərait yaradılmalıdır ki, təsərrüfatda işləsinlər. Bunun üçün də kəndlinin mülkiyyət hüququ qorunmalıdır. Kənd təsərrüfatı çox həssas sahədir. Sahibkarın, fermerin hüququ vaxtında qorunmasa, ziyana düşəcək və növbəti il daha heç nə becərməyəcək.
Oxşar xəbərlər
Xəbər lenti
Hamısına bax
İranın daxilində anti-Azərbaycan qüvvələr var - Tofiq Zülfüqarov
18:33 05.03.2026
Gündəm
Azərbaycan və İsrail XİN rəhbərlərinin telefon danışığı olub
18:25 05.03.2026
Siyasət
Rusiya və Ukrayna əsirləri dəyişdi
18:18 05.03.2026
Dünya
Rza Pəhləvi: İran rejimi dərhal hakimiyyəti təhvil verməlidir
18:06 05.03.2026
Dünya
Moldova xarici işlər naziri Azərbaycana gəlir
18:00 05.03.2026
Siyasət
İran Azərbaycan sərhədinə silah daşıyırmış...
17:45 05.03.2026
Gündəm
Rusiyada Şahin Şıxlinski və Səfərovlara hökm oxunub
17:33 05.03.2026
Hadisə
Qazaxıstan və Azərbaycan XİN rəhbərləri telefonla danışıb
17:27 05.03.2026
Siyasət
“Paşinyan Brüssellə yaxınlaşır, Kremlin narahatlığı artıb” - ŞƏRH
17:01 05.03.2026
Siyasət
Güney Azərbaycan Cümhuriyyətinin vaxtı çatıb - ŞƏRH
16:38 05.03.2026
Aktual