Son günlər dolların ucuzlaşması bəzi insanlarda manatın möhkəmlənəcəyinə dair ümidlər yaradıb. Digər qisim isə dünya bazarında neftin qiymətinin ucuzlaşması fonunda milli valyutamızın möhkəmlənməsinin inandırıcı olmadığını düşünür.
İqtisadi Sosial İnkişaf Mərkəzinin rəhbəri, iqtisadçı-ekspert Vüqar Bayramov isə dolların cüzi ucuzlaşmasının müvəqqəti xarakter daşıdığını deyib. İqtisadçı hesab edir ki, Mərkəzi Bank manatı möhkəmləndirməklə, bazardan dollar tələbatını azaltmağa və manata olan inamı bərpa etməyə çalışır”.
Ekspertin fikrincə, Mərkəzi Bank oxşar praktikadan ötən ilin aprel-may aylarında da istifadə edib. Onun sözlərinə görə, manatın möhkəmlənməsi psixoloji xarakter daşıyır. "İqtisadi baxımdan, manatın davamlı olaraq möhkəmlənməsi düzgün deyil. Çünki neftin dünya bazarında qiyməti aşağı olaraq qalmaqdadır. Bu daha çox dünya valyuta bazarında müşahidə edilən proseslərlə bağlıdır. Son günlər avro dollara nisbətən möhkəmlənib. Ümumiyyətlə, dolların digər valyutalara nəzərən məzənnəsində azalmalar var. Xüsusilə ABŞ-ın 1.5 trilyon dollarlıq xarici borc cəlb edəcəyi ilə bağlı açıqlaması dünya bazarında dolları zəiflədib. Mərkəzi Bank bivalyuta səbətindən istifadə etdiyi üçün təbii ki, manatın dollara nisbətən möhkəmlənməsi, avroya nisbətən zəifləməsinə gətirib çıxarıb”.
İqtisadçı bildirib ki, ajiotaj dövründə bir çox insanlar yüksək məzənnə ilə dollar almağa can atırdılar: "200 manatı olan vətəndaş da pulunu dollara çevirdi. Onlar manatın daha kəskin dəyişiləcəyindən ehtiyat edirdilər. Amma cari xərclər üçün manata ehtiyac var. Hazırda dolları manata dəyişməyə ehtiyac var ki, həmin cari xərcləri ödəmək mümkün olsun. Bu da təbii ki, bazarda dollar təklifinə təsir göstərir”.
V.Bayramovun fikrincə, prosesin nə qədər davam edəcəyi Mərkəzi Bankdan asılıdır: "Manatın möhkəmlənməsi, inzibati yolla tənzimləndiyi üçün praktiki baxımından bunu qiymətləndirmək çətindir. Hələ də Mərkəzi Bankın 4 faizlik marjı var. Buna görə də Mərkəzi Bank bazarda aparıcı rol oynayır. Növbəti mərhələdə manatın məzənnəsinin cüzi gücləndirilməsi istisna edilmir. Əgər bazar manatın məzənnəsini müəyyən edəcəksə, o zaman mövcud milli valyutanın məzənnəsinin möhkəmləndirilməsi mümkün olmayacaq. Mərkəzi Bank bazarda dominantdır. Məzənnə valyuta bazarı tərəfindən müəyyən edilmədiyi üçün yaxın gələcəkdə manatın məzənnəsinin necə olacağı birbaşa Mərkəzi Bankın seçdiyi siyasətdən asılıdır”.
Şəymən
