Səssiz danışıqlar, böyük nəticələr: Bayramov və Mirzoyan nəyi razılaşdırdı? - TƏHLİL

Azərbaycan və Ermənistan arasında münasibətlər “soyuq sülh” mərhələsinə keçə bilər

27 mart tarixində Azərbaycan Respublikasının xarici işlər naziri Ceyhun Bayramov ilə Ermənistan Respublikasının xarici işlər naziri Ararat Mirzoyan arasında telefon danışığı baş tutub. Danışıq zamanı tərəflər Azərbaycan və Ermənistan arasında normallaşma prosesinin daha da irəlilədilməsi istiqamətində müşahidə olunan müsbət inkişafları məmnunluqla qeyd etmişlər. Bununla yanaşı, nazirlər regional məsələlər və çoxtərəfli platformalar çərçivəsində əməkdaşlıq perspektivlərini də müzakirə etmişlər.

Bu məlumat formal xarakter daşısa da, onun arxasında mühüm siyasi məzmun dayanır. İlk növbədə, belə telefon təmasları göstərir ki, tərəflər arasında diplomatik kommunikasiya kanalları açıq qalır və dialoq prosesi davam edir. Bu isə post-münaqişə mərhələsində sabitliyin qorunması baxımından əhəmiyyətli amildir. Xüsusilə “müsbət inkişaflar” ifadəsi diplomatik leksikonda təsadüfi işlədilmir və çox vaxt müəyyən texniki və ya siyasi irəliləyişlərin - məsələn, sərhədlərin delimitasiyası, kommunikasiya xətlərinin açılması və ya qarşılıqlı etimadın artırılması istiqamətində addımların atıldığını dolayı şəkildə ifadə edir.

Digər tərəfdən, regional məsələlərin müzakirəsi onu göstərir ki, Azərbaycan-Ermənistan münasibətləri artıq yalnız ikitərəfli çərçivədə deyil, daha geniş geosiyasi kontekstdə nəzərdən keçirilir. Cənubi Qafqaz regionu hazırda müxtəlif beynəlxalq aktorların maraq dairəsindədir və bu səbəbdən tərəflər öz siyasətlərini həm də çoxtərəfli platformalar üzərindən koordinasiya etməyə çalışırlar. Bu isə bir tərəfdən beynəlxalq vasitəçilik imkanlarını saxlayır, digər tərəfdən isə birbaşa dialoqun əhəmiyyətini azaltmır.

Mövcud dinamikanı nəzərə alaraq, qısa müddətli perspektivdə tərəflər arasında telefon diplomatiyasının davam edəcəyi və yeni təmasların baş tutacağı ehtimal olunur. Orta müddətdə sülh gündəliyinin bəzi texniki istiqamətlərində - xüsusilə sərhəd məsələləri və kommunikasiya layihələrində irəliləyiş mümkündür. Uzun müddətli perspektivdə isə bu prosesin davamlılığı qorunarsa, Azərbaycan və Ermənistan arasında münasibətlər “soyuq sülh” mərhələsinə keçə bilər. Bununla belə, tam normallaşma prosesi həm tərəflərin daxili siyasi iradəsindən, həm də regiondakı böyük güclərin təsirindən asılı olaraq qalacaqdır.