ABŞ-də noyabrın 3-də keçiriləcək aralıq seçkiləri və İsraildə oktyabrın 27-də baş tutacaq parlament seçkiləri ərəfəsində Vaşinqton və Təl-Əvivin İrana qarşı genişmiqyaslı hərbi əməliyyata hazırlaşdığı barədə məlumatlar artıb. Beynəlxalq mətbuatda yayılan xəbərlərə görə, mümkün hücumun vaxtı və miqyası ilə bağlı müxtəlif ssenarilər müzakirə olunur.
Sherg.az xəbər verir ki, “Financial Times” qəzetinin məlumatına görə, oktyabrın ilk həftəsində İsrailin İrana qarşı genişmiqyaslı hava zərbələri endirmək planı son anda dayandırılıb. Nəşr bunu ABŞ Prezidenti Donald Trampın belə bir əməliyyatın neft qiymətlərini artıracağından, inflyasiyanı sürətləndirəcəyindən və ABŞ qüvvələrini birbaşa münaqişəyə cəlb edəcəyindən narahat olması ilə əlaqələndirib.
Məlumata əsasən, İsrail oktyabrın 10-da İranın elektrik stansiyalarını, enerji infrastrukturunu, dövlət binalarını və nüvə obyektlərini hədəfə almağı planlaşdırıb. Ağ Evin sözçüsünün müavini Anna Kelli isə aralıq seçkilərdən əvvəl ABŞ-nin İrana qarşı hərbi əməliyyata başlamayacağını bildirib.
Netanyahu İranda hakimiyyət dəyişikliyi barədə danışır
İsrailin Baş naziri Benyamin Netanyahu İranla bağlı sərt ritorikasını yenidən gücləndirib. O, oktyabrın 20-də Tel-Hay Universitetində, ertəsi gün isə hərbi məzuniyyət mərasimində çıxış edərək orduya, “Mossad”a və digər təhlükəsizlik qurumlarına Tehrandakı hakimiyyətin devrilməsi istiqamətində göstəriş verdiyini açıqlayıb.
Netanyahu oktyabrın 19-da Trampla telefon danışığının görüntülərini də yayıb. İsrailin baş naziri İranla bağlı “Bir işi başa çatdırmalıyıq və bunu birlikdə edəcəyik” deyib. Tramp isə ona cavabında yaxın zamanda bunu sübut edəcəklərini bildirib.
İsrailin müdafiə naziri İsrael Kats da İranı ölkədə keçiriləcək seçkilərə təsir göstərməyə çalışmaqda ittiham edib və mümkün hücumlara sərt cavab veriləcəyini bəyan edib.
ABŞ-nin yeni hücum planı noyabrın əvvəlinə təxirə salına bilər
“The New York Times” qəzetinin məlumatına görə, İrana mümkün hücum noyabrın əvvəlinə təxirə salınmış ola bilər. Nəşr ABŞ ordusunun regiondakı hərbi qüvvələrinin, o cümlədən üç aviadaşıyıcı zərbə qrupunun və hava hücumundan müdafiə sistemlərinin yerləşdirilməsinin həmin dövrdə tamamlanmasının planlaşdırıldığını yazıb.
Müzakirə olunan hədəflər arasında İranın Natanz nüvə kompleksi yaxınlığında yerləşdiyi bildirilən, yerin dərinliyində inşa edilmiş “Kazma dağı” nüvə obyekti də var.
ABŞ Prezidenti Donald Tramp oktyabrın 16-da İranın nüvə obyektlərinə mümkün hücum zamanı 10 tonluq GBU-43/B bombası - “bütün bombaların anası” kimi tanınan MOAB-dan istifadə ehtimalına işarə edib. Hərbi ekspertlər isə bombanın imkanları və onu daşıyan təyyarələrin İranın hava hücumundan müdafiə sistemləri qarşısındakı həssaslığı ilə bağlı suallar qaldırıblar.
İsrail müxalifəti hücum planlarını tənqid edir
İsrail müxalifətinin nümayəndələri seçkilər ərəfəsində İrana qarşı yeni müharibənin başlanmasına etiraz ediblər.
Müxalifət lideri Yair Lapid bildirib ki, seçkilərdən əvvəl İrana və ya başqa bir ölkəyə hücum etmək üçün əsas görmür. O, İranla bağlı sərt bəyanatların daxili siyasi məqsədlərə xidmət edə biləcəyini söyləyib.
“Yaşar” partiyasının lideri Gadi Eisenkot isə müdafiə naziri Katsı yeni fəlakət üçün zəmin hazırlamaqda ittiham edib.
İsrail hərbi kəşfiyyatının İran üzrə keçmiş analitiki Denni Sitrinoviç də seçkilər ərəfəsində müharibəyə başlamaq ehtimalını kəskin tənqid edib. Onun fikrincə, İranın hərbi imkanları qorunub saxlanılıb, ABŞ və İsrailin hava hücumundan müdafiə raketlərinin ehtiyatları isə məhdudlaşa bilər. O, yeni qarşıdurmanın bütün Körfəz regionuna yayıla biləcəyi barədə xəbərdarlıq edib.
ABŞ diplomatik heyətinin bir hissəsini təxliyəyə çağırıb
Gərginliyin artdığı bir vaxtda ABŞ Dövlət Departamenti təhlükəsizlik risklərini və Yəməndəki husilərin hücumlarını əsas gətirərək Səudiyyə Ərəbistanında təcili vəzifəsi olmayan diplomatik əməkdaşlarını və onların ailələrini ölkəni dərhal tərk etməyə çağırıb.
İran parlamentinin sədri Məhəmməd Baqir Qalibafın müşaviri Mehdi Məhəmmədi isə ABŞ-nin İrana qarşı hücumları 72 saat ərzində başa çatdıra biləcəyi fikrini əsassız adlandırıb. O, müharibənin nə vaxt bitəcəyinə İranın qərar verəcəyini iddia edib.
Tehrandakı analitiklər mümkün zərbələrə cavab olaraq Hörmüz boğazının bağlanması, sualtı fiber-optik rabitə kabellərinin, data mərkəzlərinin və Səudiyyə Ərəbistanındakı “Aramco” neft emalı obyektlərinin hədəfə alınması ehtimalını da müzakirə edirlər. Belə bir ssenarinin qlobal enerji qiymətlərinə ciddi təsir göstərə biləcəyi bildirilir.
ABŞ-nin Cons Hopkins Universitetinin İran üzrə eksperti Vəli Nəsr də regionda gərginliyin artmasının daha genişmiqyaslı müharibəyə və uzunmüddətli iqtisadi itkilərə səbəb ola biləcəyi barədə xəbərdarlıq edib.
