Xalq təbabətində ən çox danışılan mövzulardan ikisi “göz dəymə” (nəzər) və ürəkbulanma / mədə narahatlığıdır. Bu iki hal bəzən bir-birinə qarışdırılır və insanlar həm ruhsal, həm də fiziki səbəblərlə izah etməyə çalışırlar.
Medicina.az xəbər verir ki, xalq arasında “göz dəymə” insanın pis və ya çox güclü baxış enerjisindən təsirlənməsi kimi izah olunur. Elm isə bunu birbaşa enerji ilə deyil, daha çox psixoloji təsir, stress və autosugestiyaya meyil ilə əlaqələndirir.
Xalq arasında istifadə edilən üsullar:
Duz yandırmaq və tüstüsünü evdə gəzdirmək
Qara ip və ya muncuq taxmaq
“Nəzər duası” oxumaq
Suya baxmaq və “pis enerji çıxarma” ritualı
Dəfnə yarpağı və ya buxur yandırmaq
Tibbi baxış:
Bu üsulların elmi olaraq “nəzəri çıxardığı” sübut olunmayıb. Amma bəzi insanlarda:
sakitləşmə effekti
stress azalması
özünü daha güvəndə hiss etmə
yarada bilər. Bu da dolayısı ilə bədənin gərginliyini azaldır.
Ürəkbulanma (mədə narahatlığı)
Ürəkbulanma çox yayılmış simptomdur və səbəbləri çox fərqlidir: mədə problemi, stress, virus, qida zəhərlənməsi, hormonal dəyişikliklər və s.
Xalq təbabətində istifadə olunan üsullar:
Zəncəfil çayı içmək
Nanə çayı və ya nanə yarpağı çeynəmək
Limon iyi və ya limon suyu
İlıq su içmək
Duzlu su və ya sadə bulyon
Bu üsulların bir hissəsi doğrudan təsirli ola bilər:
Zəncəfil – mədə boşalmasını sürətləndirə və ürəkbulanmanı azalda bilər
Nanə – mədə spazmını yüngülləşdirə bilər
Limon – bəzi insanlarda ürəkbulanma hissini azaldır
Lakin səbəb ciddi olarsa (məsələn, infeksiya və ya güclü zəhərlənmə), yalnız ev üsulları kifayət etmir.
Aşağıdakı hallarda həkimə müraciət vacibdir:
Ürəkbulanma 2–3 gündən çox davam edirsə
Qusma dayanmırsa
Güclü başgicəllənmə varsa
Bədən zəifləyir və maye qəbul edilə bilmirsə
Qarın ağrısı əlavə olunursa
Həm “göz dəymə” hissi, həm də ürəkbulanma bəzən stress və sinir sisteminin həssaslığı ilə güclənir.
Məsələn:
narahatlıq -mədə spazmı
qorxu- ürəkbulanma
özünü “pis təsir altında” hiss etmək -simptomların güclənməsi
Göz dəymə xalq mədəniyyətində qoruyucu rituallarla qarşılanan bir inancdır, ürəkbulanma isə çox vaxt real fizioloji səbəblərlə bağlıdır. Bəzi xalq üsulları rahatlaşdırıcı təsir göstərə bilər, amma əsas diqqət həmişə bədənin verdiyi tibbi siqnallara yönəlməlidir.
