Bir gün su, bir gün işıq: Vətəndaşların səbrini kim sınağa çəkir?

Demək olar ki, hər gün eyni mənzərə ilə qarşılaşırıq: bir gün su yoxdur, başqa gün elektrik enerjisi kəsilir, digər gün isə fərqli kommunal problemlər insanların gündəlik həyatını çətinləşdirir. Bu dəfə də xəbər Yasamal sakinlərini narahat edəcək. “Azərişıq”ın məlumatına görə, oktyabrın 27-də saat 10:00-dan 13:00-dək rayonun bir sıra küçələrində və Yeni Yasamal-2 yaşayış massivinin bir hissəsində elektrik enerjisinin verilişi məhdudlaşdırılacaq.

Qurum bunu transformator məntəqəsində aparılacaq təmir işləri, elektrik enerjisinin keyfiyyətinin artırılması və artan tələbatın qarşılanması ilə izah edir. Əlbəttə, enerji infrastrukturunun təmiri zəruridir. Ancaq əsas məsələ təkcə təmir işlərinin aparılması deyil, insanların kommunal xidmətlərdən fasiləsiz və keyfiyyətli istifadə edə bilməsidir. Sakinlər hər dəfə eyni problemlə üzləşəndə, qarşılığında yalnız standart açıqlamalar eşidəndə haqlı olaraq sual edirlər: bu vəziyyət nə vaxta qədər davam edəcək?

Elektrik enerjisinin bir neçə saatlıq kəsilməsi belə hər kəs üçün eyni dərəcədə sadə məsələ deyil. Evdən işləyənlər, onlayn dərslərə qoşulan tələbələr, azyaşlı uşaqları və yaşlı ailə üzvləri olan insanlar üçün bu cür fasilələr ciddi çətinlik yarada bilər. Üstəlik, müasir dövrdə liftlərdən tutmuş məişət avadanlıqlarına, rabitə vasitələrindən müxtəlif xidmətlərə qədər gündəlik həyatın böyük hissəsi elektrik enerjisindən asılıdır.

Burada başqa bir mühüm məqam da var: vətəndaşların narazılığı təkcə işığın və ya suyun kəsilməsi ilə bağlı deyil. İnsanları daha çox yoran qeyri-müəyyənlik, problemlərin təkrarlanması və onların nə dərəcədə operativ həll olunması ilə bağlı suallardır. Bir kommunal qurumun fəaliyyəti yalnız göstərdiyi xidmətlə deyil, yaranan problemlərə münasibəti, abonentlərə verdiyi məlumatın keyfiyyəti və məsuliyyət səviyyəsi ilə də ölçülməlidir.

Kommunal təsərrüfat dövlətlə vətəndaş arasında gündəlik təmasın ən vacib sahələrindən biridir. İnsanlar dövlətin fəaliyyətini yalnız rəsmi bəyanatlar və böyük layihələr əsasında deyil, evində suyun axması, işığının yanması, istiliyin təmin olunması kimi ən fundamental ehtiyaclar üzərindən də qiymətləndirirlər. Buna görə də kommunal xidmətlərdəki problemlər vaxtında həll edilmədikdə vətəndaş narazılığı ayrı-ayrı qurumlarla məhdudlaşmır, daha geniş etimad məsələsinə çevrilə bilir.

Məsələ ondadır ki, insanlar hər dəfə eyni qurumlara müraciət etməkdən, şikayət yazmaqdan və nəticə gözləməkdən yorulublar. Hər dəfə problem yaranandan sonra izahat verməkdənsə, onun təkrarlanmaması üçün qabaqlayıcı tədbirlər görülməlidir. Təmir işləri planlı aparılmalı, mümkün məhdudiyyətlər barədə sakinlər əvvəlcədən məlumatlandırılmalı, köhnəlmiş infrastruktur mərhələli şəkildə yenilənməli və xidmətlərin keyfiyyətinə real nəzarət təmin edilməlidir.

Dövlət qurumları və aidiyyəti təşkilatlar bu cür hallara yalnız texniki məsələ kimi yanaşmamalıdırlar. Burada həm də idarəetmənin səmərəliliyi, məsuliyyət bölgüsü və vətəndaş məmnunluğu məsələsi var. Əgər problemlər davamlı təkrarlanırsa, onların səbəbləri araşdırılmalı, məsul şəxslərin fəaliyyəti qiymətləndirilməli və zəruri hallarda konkret idarəetmə qərarları qəbul edilməlidir.

Vətəndaşların hökumətdən narazı qalmasına səbəb olacaq halların qarşısını almaq üçün kommunal xidmətlərdəki nöqsanlar vaxtında aradan qaldırılmalıdır. İnsanlar hər gün eyni problemlərlə üzləşmək, əsəblərini və vaxtlarını sərf etmək məcburiyyətində qalmamalıdırlar. Çünki keyfiyyətli kommunal xidmət imtiyaz deyil, gündəlik həyatın zəruri tələbidir.

İndi əsas sual budur: aidiyyəti qurumlar bu problemlərin yalnız nəticələrini aradan qaldırmaqla kifayətlənəcəklər, yoxsa onların kökündə dayanan səbəbləri müəyyən edib sistemli həll yolları tətbiq edəcəklər? Sakinlərə verilən növbəti açıqlama deyil, davamlı nəticə lazımdır.

Vətəndaşlar bilməlidirlər ki, kommunal xidmətlərdə yaranan problemlər qarşısında yalnız şikayət yazmaqla kifayətlənməyə məcbur deyillər. Əgər xidmətlərin keyfiyyətsiz göstərilməsi, əsassız fasilələr və ya digər qanun pozuntuları nəticəsində onların hüquqları pozulur və zərər yaranırsa, qanunla müəyyən edilmiş qaydada məhkəməyə müraciət etmək hüquqları var. Zərurət yarandıqda vətəndaşlar kollektiv şəkildə birləşərək məhkəməyə üz tuta, hüquqlarının müdafiəsini və dəymiş zərərin əvəzinin ödənilməsini tələb edə bilərlər. Bunun üçün pozuntuların sənədləşdirilməsi, müraciətlərin və cavabların saxlanılması, eləcə də iddiaların hüquqi əsaslarla hazırlanması vacibdir.

Kommunal xidmət göstərən qurumlar anlamalıdırlar ki, vətəndaşların narazılığına laqeyd yanaşılması yalnız ictimai etimadı sarsıtmır, eyni zamanda hüquqi mübahisələrə də səbəb ola bilər. Problemlərin sistemli həlli həm sakinlərin hüquqlarının qorunması, həm də dövlət qurumlarına inamın saxlanılması baxımından zəruridir.