Sığortası olmayan torpağa, bitkilərə subsidiya verilməyəcək

İqtisadçı-ekspert hesab edir ki, vəziyyət yenə fermerləri qane etməyəcək

"Bitkinin sığortası üçün ölkədə təcrübə yoxdur və mövcud vəziyyətə uyğun olaraq bu riski də heç bir sığorta təşkilatı öz üzərinə götürməyəcək. Nəticədə qeyd olunan məsələ kağız üzərində qalacaq"

Azərbaycanda dövlət dəstəyi ilə güzəştli aqrar sığorta mexanizmini həyata keçirən Aqrar Sığorta Fondu 10 hektar və daha artıq əkin sahəsi olan fermerlərə müraciət edib. Fond fermerlərə xatırladır ki, Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyevin 1 sentyabr 2021-ci il tarixli fərmanı ilə «Kənd təsərrüfatı məhsulları istehsalının subsidiyalaşdırılması Qaydası»nda dəyişiklik edilib. Fərmana əsasən, ölkənin ərzaq təhlükəsizliyinin təmin edilməsində mühüm rola malik olan bitkilər üzrə 10 hektardan artıq əkin sahələrinə əkin subsidiyaları 3 il ərzində aqrar sığorta olunmaqla veriləcək.

Aqrar Subsidiya Şurası tərəfindən müəyyən edilən siyahıya əsasən aqrar sığorta tələbi 7 bitkiyə şamil edilib, bunlar: buğda, arpa, çəltik, çay, limon, fındıq və qarğıdalıdır. Yenilik ölkənin ərzaq təhlükəsizliyinin təmin edilməsi, təsərrüfatların təbiət hadisələri və digər risklərdən sığortalanması, fermerlərin məhsullarının və gəlirlərinin qorunması məqsədi daşıyır. Dövlət tərəfindən fermerlərə verilən çoxsaylı dəstək mexanizmləri aqrar sığortada da nəzərdə tutulub – aqrar sığorta haqqının 50 faizi dövlət tərəfindən ödənilir. Ölkə üzrə orta rəqəmləri nəzərə alanda, 1 hektar taxıl sahəsinin sığorta haqqının fermerlər tərəfindən ödənilən hissəsi regionlar üzrə əsasən 6-12 manat arasında dəyişir ki, bu da fermerlərə dövlət tərəfindən verilən əkin subsidiyasının cüzi hissəsini təşkil edir. Aqrar Sığorta Fondu bildirir ki, fermerlərin subsidiyadan kənarda qalmaması üçün bütün addımlar atılır – əkin bəyanları edən fermerlərlə əlaqə saxlanılır və onlara aqrar sığorta tələbi xatırladılır, sığorta şərtləri və digər zəruri məlumatlar verilir. Əkinlərin sığortalanması proseduru elə sadələşdirilib ki, internet vərdişləri olmayan fermerlər də rahat şəkildə sığorta müqaviləsi bağlaya bilirlər. Qeyd edək ki, dekabrın 30-da əkin bəyanları başa çatdıqdan sonra həmin vaxtadək sığorta olunmayan fermerlər və təsərrüfatların əkin subsidiyası alması mümkün olmayacaq. Aqrar Sığorta Fondu fermerləri həmin dövrə qədər əkin sahələrini güzəştli şərtlərlə sığortalamağa, məhsullarını və gəlirlərini qorumağa çağırır.


Mövzuya münasibət bildirən iqtisadçı-ekspert Rauf Qarayev “Şərq”ə açıqlamasında bildirib ki, əvvəllər subsidiya almaq üçün “şapka”, yəni fermerdən vəsait tələb olunurdu. Ekspertin sözlərinə görə, əgər şəxs iri subsidiyalar üçün bu qoyulan məbləği vermirdisə, ona müxtəlif bəhanələrlə yox cavabı verilirdi: 

“Mövcud vəziyyət onu göstərir ki, artıq fonddan vəsait azalıb və şəxs torpağı, bitkiləri sığorta etməlidir. Sığorta prosesi də təminat tələb edir. Sənədlər tələb olunur, risk olan yerdə isə sığorta təşkilatı fermeri sığorta etmir. Bu, incə prosesdir. Bitkinin sığortası üçün ölkədə təcrübə yoxdur və mövcud vəziyyətə uyğun olaraq bu riski də heç bir sığorta təşkilatı öz üzərinə götürməyəcək. Nəticədə qeyd olunan məsələ kağız üzərində qalacaq. Hesab edirəm ki, bundan yalnız arxası böyük insanlara bağlı olan şəxslər dolayı yolla istifadə edə biləcək”.