Bir mədəniyyətdə uğur gətirdiyinə inanılan davranış başqa bir mədəniyyətdə uğursuzluq əlaməti sayılır. Kimisi Yeni ili 12 üzüm yeyərək qarşılayır, kimisi müəyyən rəqəmlərdən uzaq durur, kimisi isə özünü mənfi enerjidən qoruduğuna inandığı əşyalar gəzdirir. Nəsildən-nəslə ötürülən bu inanclar cəmiyyətlərin tarixini, mədəni yaddaşını və gündəlik həyat vərdişlərini anlamaq baxımından maraqlı nümunələrdir. Bəs dünyanın müxtəlif ölkələrində hansı xurafatlar mövcudluğunu qoruyub saxlayır? Sherg.az təqdim edir:
Bolqarıstan
Bolqarıstanda alkoqolsuz içkiləri bir-birinə vuraraq sağlıq deməkdən çəkinirlər. İnanclara görə, belə edən şəxsin uşağı çirkin olar. Digər geniş yayılmış inanca əsasən, subay qadınların masanın kənarında oturması məsləhət görülmür. Belə hesab olunur ki, bu yerdə oturan qadınların ailə qurmaq üçün uyğun kişi tapmaq şansı azalır.
İspaniya
İspanlar Yeni il gecəsi ilin hər ayı üçün bir olmaqla 12 üzüm yeyirlər. Gecə saat 12-də üzüm yeyənlərin qarşıdakı il ərzində şanslı olacaqlarına inanılır.
Rusiya
Rusiyada küçədə gedərkən qarşıdan boş vedrə daşıyan birinin keçməsi uğursuzluq və pul itkisi ilə əlaqələndirilir. Əksinə, su dolu vedrə daşıyan şəxslə qarşılaşmağın yaxın zamanda varlanmağa işarə olduğuna inanılır.
İtaliya və ABŞ
Bəzi Avropa ölkələrində 17 rəqəmi uğursuzluq əlaməti sayılır. Xüsusilə İtaliyada bəzi binalarda, evlərdə və nəqliyyat vasitələrində 17 rəqəmli nömrələrdən istifadə edilmir.
Bir sıra ölkələrdə 7 və 13 rəqəmlərinin də uğursuzluq gətirdiyinə inanılır. ABŞ-da bəzi otellərdə 13-cü mərtəbə və ya 13 nömrəli otaq əvəzinə fərqli nömrələmə üsullarından istifadə olunur. Bəzi qadınlar isə ayın 13-də alış-verişə çıxmaqdan çəkinirlər.
İngiltərə
İngiltərədə köpəkbalığının dişinin uğur gətirdiyinə inanılır. Ayın ilk günü üç dəfə “Ağ dovşanlar” deməyin də uğur gətirdiyi düşünülür. Payızda ağacdan düşən yarpağı havada tutmaq da uğurlu əlamət sayılır. İnanclara görə, tutulan hər yarpaq növbəti ilin uğurlu keçəcək bir ayını simvolizə edir.
Yaponiya
Yaponiyada yemək çubuqlarını düyü qabına şaquli şəkildə sancmaq uğursuzluq əlaməti hesab olunur. Bunun səbəbi həmin hərəkətin dəfn mərasimlərində istifadə edilən ənənəni xatırlatmasıdır. Buna görə də yemək çubuqları yemək zamanı qabın üzərinə və ya yanına qoyulur.
Çin
Çin mədəniyyətində 8 rəqəmi uğur və firavanlıqla əlaqələndirilir. Bunun səbəblərindən biri rəqəmin Çin dilindəki tələffüzünün zənginlik və rifahla bağlı sözlərdən birinə bənzəməsidir. Buna görə də 8 rəqəminə telefon nömrələrində, avtomobil qeydiyyat nişanlarında və xüsusi tarixlərin seçimində üstünlük verilir.
İtaliya
İtaliyada cornicello adlanan qırmızı, buynuz formasında kiçik talismanların nəzərdən və uğursuzluqdan qoruduğuna inanılır. Adətən boyunbağı və ya açarlıq kimi gəzdirilən bu əşya İtaliya mədəniyyətinin ənənəvi uğur simvollarından biridir. Funksiyasına görə Türkiyədəki nəzər muncuğuna bənzəyir.
Türkiyə
Türkiyədə də bir sıra batil inanclar geniş yayılıb. Sağ ovucun qaşınmasının pul gələcəyinə, sol ovucun qaşınmasının isə pul itkisinə işarə etdiyinə inanılır. Axşam dırnaq kəsmək və saqqız çeynəmək uğursuz sayılır. Hətta axşam çeynənən saqqızın ölünün əti olduğuna dair inanc da mövcuddur. Sınıq güzgünün uğursuzluq gətirdiyi, nəzər muncuğunun isə insanı pislikdən və nəzərdən qoruduğu düşünülür.
Ortaq inanclar
Bir çox mədəniyyətdə insanlar yaxşı gedən işlərin pozulmaması və uğursuzluğun uzaqlaşdırılması üçün taxtaya vururlar. İngilis dilində “knock on wood” və bəzi mədəniyyətlərdə “touch wood” adlandırılan bu ənənənin mənşəyi barədə müxtəlif izahlar mövcuddur. Buna görə də onu vahid tarixi səbəblə əlaqələndirməkdənsə, müxtəlif cəmiyyətlərdə oxşar formalarda qorunub saxlanılan batil inanc kimi qiymətləndirmək daha düzgündür.
Pilləkənlərlə bağlı xurafatlar da bir çox cəmiyyətdə mövcuddur. Türkiyədə pilləkənin altından keçməyin uğursuzluq gətirdiyinə inanılır. Xristian ənənəsində isə açılmış ikitərəfli pilləkənin divarla yaratdığı üçbucaq Müqəddəs Üçlüyü simvolizə edən forma ilə əlaqələndirilir. Bu üçbucağın altından keçməyin müqəddəsliyi pozduğuna və şeytanla əlaqələndirilə biləcəyinə dair inanclar da mövcuddur.
