Xəbər verdiyimiz kimi, Dağlıq Qarabağın Azərbaycanlı icmasının rəhbəri Tural Gəncəliyev artıq bir neçə dəfədir ki, erməni icması ilə dialoqlar qurmağa və görüşlər keçirməyə hazır olduqlarını bəyan edib. Lakin sədr vurğulayıb ki, bunun üçün ilk növbədə Ermənistan hökuməti münaqişənin həlli prosesində konstruktiv addım atmalı, həll prosesinin ilkin mərhələsinə razılıq verməli və qaçqınlar öz doğma torpaqlarına qayıtmalıdır. Yalnız bundan sonra Dağlıq Qarabağda azərbaycanlı və erməni icmaların birgəyaşayışından söhbət açıla bilər. Xatırladaq ki, icmalararası dialoqların qurulması bir növ xalqların sülhə hazırlanması prosesinin tərkib hissəsidir. Ancaq bununla bağlı da ictimaiyyətdə birmənalı yanaşma yoxdur. Bəziləri hesab edir ki, hətta sülh şəraitində belə Qarabağda ermənilərlə azərbaycanlıların birgə yaşayışında ermənilər tərəfindən problemlər yaradıla bilər. Buna baxmayaraq, Azərbaycan tərəfi sülhdən sonra birgəyaşayışı təmin edəcəyinə dəfələrlə söz verib.
Məsələni "Şərq”ə dəyərləndirən politoloq Ceyhun Əhmədlinin sözlərinə görə, Azərbaycan xalqı Dağlıq Qarabağda ermənilərlə birgə sülh və əminamanlıq şəraitində yaşaya biləcəyinə inanır:
"Nəzərə alaq ki, bu gün ölkəmizdə minlərlə erməni kökənli vətəndaşımız hər hansı bir təzyiqə və ayrıseçkiliyə məruz qalmadan firavan həyat yaşayır. Onlar Azərbaycan Respublikası vətəndaşları kimi həm bütün konstitusion hüquqlardan faydalanır, həm də dövlət qarşısındakı vəzifələrini layiqincə yerinə yetirirlər. Hesab edirəm ki, Dağlıq Qarabağda eyni vəziyyətin yaranması üçün icmalararası dialoqun yaranması labüddür. Azərbaycanlı icma bu dialoqa hazır olduğunu dəfələrlə bəyan etsə də, Dağlıq Qarabağdakı qondarma rejimin kriminal rəhbərliyi hər dəfəsində birgəyaşayışla bağlı müzakirələrdən qaçmağa çalışıb. Bu da əbəs yerə deyil. Çünki həmin dəstə vaxtilə torpaqlarımızın işğalında, soydaşlarımızın qanının tökülməsində bilavasitə əli olan cinayətkarlardan təşkil olunub. Bu cinayətkarlar Dağlıq Qarabağdakı erməni icmasının rəhbərliyindən uzaqlaşdırılmayınca, daimi sülhdən söhbət gedə bilməz”.
Analitik bildirib ki, dayanıqlı və effektiv sülhün təmin olunması üçün əvvəlcə qondarma rejimin rəhbərliyində dəyişiklik olmalıdır:
"Daha sonra torpaqlarımızın işğaldan azad edilməsinə paralel surətdə, iki icma arasında dialoq mühiti formalaşdırılmalıdır. Bu, danışıqlar prosesinin formatına da uyğun gəlir. ATƏT-in Nazirlər Şurasının 1992-ci ildə Helsinkidə qəbul olunmuş sənədində də qeyd olunmuşdu ki, Dağlıq Qarabağın azərbaycanlı və erməni icmaları danışıqlarda maraqlı tərəf kimi iştirak edə bilər. Lakin təəssüflər olsun ki, Ermənistan tərəfi indiyədək bu istiqamətdə konstruktiv mövqe nümayiş etdirməyib”.
İsmayıl
