"Beynin fəaliyyəti ölümdən bir müddət sonra sönməyə başlayır"
Yaradılışdan bu yana bütün insanları ən çox düşündürən ölüm olub. Ölüm necə baş verir, öldükdə insan nələrsə hiss edirmi, ölümdən sonra nə olur… Təəssüf ki, bu suallara milyon illərdir cavab tapılmır. Cavablar verilir, amma müxtəlif. Alimlər, ruhanilər, müxtəlif insanlar bu sualları müxtəlif formada, hər kəs öz bilgiləri daxilində cavablandırır. Ən çox sual doğuran hallardan biri də beyin ölümü gerçəkləşmiş insanın şüurunun nə qədər açıq qala bilməsidir. Böyük Britaniyanın Bangor Universitetinin professor Guillaume Thierry beyin vücuddan ayrıldıqdan sonra şüurun nə qədər davam edəcəyi üzərində araşdırma aparıb. Professor qeyd edib ki, Fransa inqilabı tarixini öyrənərkən inkvizisiya qanunlarıyla da tanış olub. Orta əsrlərdə edam cəzasına məhkum edilmiş insanların başını bədənindən ayırmaq üçün “giyotin” adlanan alətdən istifadə edilirmiş. Əldə edilən bilgilərə görə, insanın ölüm anında beynində pozulma əmələ gəlir və bu, əsla geri dönüşü olmayan vəziyyətdir. Bu anda şüur hissetmə və düşünmə qabiliyyətini itirir. Siçanlar üzərində aparılan təcrübə də göstərir ki, şüurun itməsindən 1 dəqiqə sonra sinir sistemi çökür. Lakin alim hesab edir ki, bu müddət insanlarda daha uzun ola bilər. Təcrübə zamanı epilepsiya xəstəsi olan 87 yaşlı adam elektroensefalografi (EEG) cihazına qoşulub. Xəstə ürək tutmasından vəfat edib, lakin bu hadisə bioloji ölüm gerçəkləşmiş insanın beyninin nə qədər müddət aktiv vəziyyətdə qaldığını müəyyən etmək imkanı verib. Məlum olub ki, ölüm hadisəsi baş versə də beyin 15 dəqiqə ərzində aktib vəziyyətdə qalıb. Alim hesab edir ki, ekstrim vəziyyətlərdə ölüm keçirən insanların beyninin bir müddət oyaq qalması səbəbiylə 6-10 dəqiqə sonra həyata qaytarılması mümkündür. Nəzəriyyədə bu, mümkün haldır. Beynin fəaliyyəti ölümdən bir müddət sonra sönməyə başlayır. Bu da orqanizmdə ən gec həyatla vidalaşan orqanın məhz beyin olduğunu söyləməyə əsas verir. Lakin bu müddətdə nələr baş verib, “ölümdən dönən” insanlar bu vəziyyəti müxtəlif cür təsvir edir. Ortaq fikir yoxdur.
