"Dilimizə daxil olan Avropa mənşəli sözlərin çoxunu rus dili vasitəsilə almışıq”.
Bu barədə "Sherg.az”a " bəzi dilçilərin "Legitim” sözü "lejitim" kimi yazılsın" təklifinə münasibət bildirərkən filologiya elmləri doktoru, professor Qulu Məhərrəmli bildirib.
Onun sözlərinə görə, bu sözün dilimizdə tələffüzü [legitim] şəklində oturub:
"Üzeyir Hacıbəyov 1906-cı ildə Rusca-Azərbaycanca lüğət hazırlayıb. Demokratik, iqtisadi, hərbi-siyasi proseslərlə bağlı çoxlu alınma sözlər qeyd edib. Bu sözlər rus dili vasitəsilə daxil olub və dilimizdə o şəkildə oturub. Mən dildə oturuşmuş sözlərdə düzəlişlərin aparılmasının tərəfdarı deyiləm. Bu hal dildə xaos yarada bilər.
İndən sonra dilimizə daxil olan sözləri mənbə dildə tələffüz edilən şəkildə qəbul edib, dilimizdə əks etdirməliyik. Bu təşəbbüs elmi cəhətdən müzakirə olunmalıdır. Amma bütün sözləri belə qaydaya uyğunlaşdırmağı qərara alsaq, Azərbaycan dilinin orfoqrafiyası dəyişməlidir. Bu qorxulu tendensiyadır.
Orfoqrafiya komissiyasının təklif etdiyi bir çox sözlərin dəyişməsi kimi hallar dildə sabitliyin pozulmasına gətirib çıxarır. Dilimizlə bu cür davranmağın əleyhinəyəm. Dil mühafizəkarlıq, qaydanı sevir. Düşünün ki, küçədə gur hərəkət var, birdən-birə işıqfor söndürülür, kim necə istəyir, elə hərəkət edir. Dilə konkret qaydalar tətbiq etməyəndə də bu cür xaos yaranır. Jurnalistlər və media nümayəndələri də dildə sabitliyin qorunub saxlanmasının tərəfdarı olmalıdır”.
Qeyd edək ki, "legitim" sözü Roman dil ailəsinə mənsub sözdür. Və o mənbə dilində "lejitim" kimi tələffüz olunur. Bu sözü öncə ruslar öz dillərinə "legitim" kimi daxil ediblər. Biz də bu sözü rus dilindən götürüb elə rusların işlətdiyi kimi işlətmişik.
Ayyət Əhməd
