ABŞ Prezidenti Donald Trampın administrasiyası, milyarder Elon Maskın dəstəyi ilə, ABŞ-ın Beynəlxalq İnkişaf Agentliyini (USAID) ləğv etmək üçün addımlar atır. Bu təşəbbüs Demokrat qanunvericilərin ciddi etirazına səbəb olub və onlar bu qərarı qanunsuz, konstitusiyaya zidd hesab edirlər. USAID-in ləğvi prosesi çərçivəsində agentliyin fəaliyyəti dayandırılıb, büdcəsi azaldılıb və əməkdaşların ixtisarına başlanılıb. Elon Mask USAID-i sərt tənqid edərək, agentliyi “qurd yuvası” adlandırıb və onun bağlanmasını təklif edib.
O, həmçinin USAID-i bioloji silahların hazırlanmasını maliyyələşdirməkdə ittiham edib. Bu açıqlamalar beynəlxalq ictimaiyyətin və humanitar təşkilatların narahatlığına səbəb olub. Bu hadisələr fonunda USAID-in veb saytı fəaliyyətini dayandırıb və agentliyin Vaşinqtondakı qərargahına əməkdaşların girişinə məhdudiyyətlər qoyulub. Bu tədbirlər agentliyin fəaliyyətinin tamamilə dayandırılmasına doğru atılan addımlar kimi qiymətləndirilir. USAID-in fəaliyyəti ilə bağlı tənqidlər arasında onun bəzi hallarda müəyyən siyasi maraqlara xidmət etməsi və bəzi ölkələrdə daxili işlərə müdaxilə etməsi iddiaları da var. Bu xüsusilə Azərbaycan kimi ölkələrdə agentliyin fəaliyyətinə qarşı mənfi münasibətə səbəb olub.
Politoloq Aytən Qurbanova “Sherg.az”a söyləyib ki, USAİD-in fəaliyyətinin dayandırılması ilə bağlı qərar ciddi müzakirələrə səbəb olub:
“Demək olar ki, ABŞ-də də, dünyanın fərqli bölgələrində də bu qərar ilə bağlı ortaq mövqe nümayiş etdirilir. Bu şeytan yuvası və ya Trampın ifadə etdiyi kimi “radikal dəlilər” uzun illərdir ki, fəaliyyət göstərdikləri bütün bölgələrdə sabitliyə və inkişafa ciddi təhdidlər formalaşdırıb. Dövlətlərin daxili işlərinə qarışaraq cəmiyyətlərdə ayrı-seçkiliyi təşviq etməklə məşğul olan USAİD-in maliyyə “dəstəyi” ilə fəaliyyət göstərən media qurumları və vətəndaş cəmiyyətinin nümayəndələri hər zaman dövlət təhlükəsizliyini hədəf alan ideoloji təbliğatın icraçısı olublar. Onların “Amerikanın səsi” və ya “Azadlıq radiosu” kimi Azərbaycanda şəbəkələşmiş əlaltılarının fəaliyyəti hərkəsə məlumdur”.
Ekspert qeyd edib ki, tarixi zəfərimizi və dövlət başçımızın uğurlu və uzaqgörən diplomatik addımlarını həzm edə bilməyən bu çirkin şəbəkə illərdir anti-Azərbaycan kampaniyasını aparmağa çalışır:
“Amma artıq hərkəs kimin hansı “məqsədlərə” xidmət etdiyini çox yaxşı bilir və onların bütün fəaliyyəti ifşa olunub. Eləcə də, Gürcüstanda, Ukraynada və ya dünyanın fərqli bölgələrində USAİD və onun şeytan yuvaları ilə bağlı reallıqlar məlumdur. Ona görə də, ilk addım olaraq USAİD-in rəsmi internet səhifəsinin bağlanması və işçilərinin əksəriyyətinin məzuniyyəyə göndərilməsi bu qurumun bütövlükdə fəaliyyətinə son qoyulması ilə bağlı gözləntilərin çox yaxın olduğunu deməyə əsas verir. ABŞ Dövlət Departamentinin mövzu ilə bağlı paylaşdığı yazılı bəyanatda da ifadə edildiyi kimi bu qurum ilk yaranma məqsədindən çox uzaqlaşıb və artıq Amerikanın nüfuzuna da mənfi təsir edərək böyük yükə çevrilib. Nəticə etibarilə, bu qərar gözlənilən idi. Hətta cənab Prezident Trampın qərarından qısa müddət öncə belə bir addımın onun tərəfindən atıla biləcəyinin mesajını vermiş və USAİD-in dövlətimiz əleyhinə fəaliyyətini ifşa edən bəzi məqamları konkret olaraq ifadə etmişdi”.
